Từ trên đỉnh núi

Bản nhạc

TỪ TRÊN ĐỈNH NÚI

Sáng tác: Nguyên Nhung
Trình bày: Thanh Huyền.
************************



Ơ.... à ơi ... a nỉa mấy nhủa ớ ơ...
Mẹ sinh con từ trên đỉnh núi,
Gió vờn cánh hoa đào giữa rừng chim ca
Lúa bạt ngàn ôm đỉnh núi,
Hết cuộc đời xưa tăm tối
Ơ  a.... ơ a .... nỉa mấy nhủa ớ... ơi

Giờ đây con ơi con như cành lá mùa xuân
Vươn lên cùng đất nước đang nảy lộc đâm chồi
Kia trông ánh điện, như sao trời
Bừng lên soi bước con trên đường
Đi xây tương lai về trên nước non hùng vĩ
Mẹ mừng con lớn...ớ... a...ơ   nỉa mấy nhủa  ơ ơ...

Mẹ nuôi con khôn như tay mẹ góp ngàn sức
Tô thêm đẹp đất nước cho êm ấm bản mường
Cha con trấn ngự nơi biên thùy,
Khuya sớm sương gió bay đầy trời.
Đôi mắt mênh mông trùm lên nước non hùng vĩ,
Giữ đời con đấy ... ơ... a.... ơ  a nỉa mấy nhủa ơ...

Nhìn mắt con long lanh ngời sáng
Như vì sao thấy hình con giữa tương lai
Đứng vươn mình ôm tổ quốc,
Gió hòa bình dâng tiếng hát ....
Ơ... à... ơ... a... nịa mấy nhủa ơ... ơ à ơ  nỉa mấy nhủa ơ...


Bình luận (23)

  1. danmoi

    Hôm trước đăng Từ trên đỉnh núi của nhạc sĩ Nguyên Nhung lên thấy bản nhạc ở gam mi thứ, bắt đầu bằng nốt si là quá thấp so với giọng hát của NSND Thanh Huyền mà trong clip học sinh PTTH Dân tộc nội trú tỉnh Tuyên Quang em Sùng Thị Hồng thể hiện bài dân ca Khống mí nhủa cùng tông với Từ trên đỉnh núi ở đây tôi đã ngờ ngợ. Lục tìm các tập nhạc cũ thì quả nhiên thấy bản nhạc Từ trên đỉnh núi (in năm 1976) ở đó ở gam son thứ như bài dân ca Khống mí nhủa. Ở bản nhạc Khống mí nhủa chép thiếu dấu mi giáng thành ra thoạt nhìn ta tưởng là Khống mí nhủa ở gam (giọng) rê thứ, thực ra là son thứ.

    Chuỗi âm rải: Rế đô rế (ứ a ứ), sòn si phà son (pù a à pù) rất đặc trưng cho dân ca H'Mông như thấy trong bản Khống mí nhủa đã được nhạc sĩ Nguyên Nhung sử dụng lặp đi lặp lại trong Từ trên đỉnh núi thật khéo léo. Quãng tám trong sao H'mông là quãng không đủ, trong Khống mí nhủa hay Từ trên đỉnh núi quãng "đố-rề" cũng được lặp lại nhiều lần khiến ta nghe thấy âm hưởng dân ca H'Mông xuyên suốt bài hát, không lẫn với dân ca các dân tộc khác. Xin mời các bác xem lại 2 bản nhạc tôi đã scan lại cẩn thận ở đây.

    TỪ TRÊN ĐỈNH NÚI



    Trang tiếp

    Trang cuối


    KHỐNG MÍ NHỦA


  2. Giàng A Nho

    Giai điệu trong bản thu mà bạn Sùng Thị Hồng hát khá giống với bản nhạc Hát ru con của nhạc sỹ Nguyễn Tài Tuệ mà bác danmoi đã đăng bác ạ. Đúng như trong bản nhạc đã ghi, nhịp điệu vừa phải, êm ái, nhẹ nhàng như ru em bé thiu thiu rồi chìm dần vào giấc ngủ, ngủ cho ngoan để mẹ lên rẫy, đi chợ, để chị học bài...

    Tiết mục đầu tiên trong clip bác danmoi chia sẻ, bài Người Mèo ơn đảng cũng là tên chủ đạo cho chương trình ca nhạc do bạn người Hmôngz gốc trình diễn (trong nhóm nhạc này có cả các bạn Người Dao) tên phiên âm là Dương Bằng nhưng đây là họ Zangx của người Mông phiên ra tiếng Kinh bác ạ, bạn ấy hát cũng rất hay (hát tiếng Mông rồi cách hát tiếng Việt mang giọng mũi, líu lô đặc trưng của người Mông) đây là bài Người Mông rất thích, thường hay hát những khi hội họp hay biểu diễn văn nghệ. Trên mạng GAN chỉ thấy bản nhạc với nốt nhạc không, không có lời, nếu bác có hay tìm được bản nhạc này thì bác cũng đưa lên bác nhé.

    Cảm ơn bác đã dành sự quan tâm, đưa lên những bức ảnh, clip rồi bản nhạc về dân tộc Hmôngz, gợi lại nhiều kỷ niệm. Nếu bác có ảnh, clip hay bản nhạc về bài hát hay dân ca của các dân tộc khác như Tày, Nùng, Dao, Thái, Mường thì bác cũng đưa lên để làm đa dạng thêm về văn hoá các dân tộc bác nhé, họ cũng có kho tàng dân ca và lễ hội phong phú, trang phục cũng rất đặc sắc. Cảm ơn bác danmoi.

    P/S: Qua việc trao đổi này mới biết độ tuổi thật của bác, lâu này GAN không biết thông tin này ở đâu, như vậy bác cũng cùng tầm tuổi với bác Ngọc Thạch bác nhỉ, vì vậy mà bác cứ gọi là bạn bác nhé./.

  3. danmoi

    Tôi tính scan bản nhạc dân ca H'Mông "Ru con" cho thật đẹp mới đăng, song đang lúc có thảo luận trong không khí vui như thế này thì chụp hình đưa tạm lên đây để các bác và các bạn tham khảo. Em Sùng Thị Hồng hát phần tiếng H'Mông mà tôi phiên âm ra đây gần như theo bản nhạc này. Tuyên Quang, Hà Giang cùng 1 dải đất dọc theo sông Lô và sông Gâm (với nhánh chính ở thượng thượng du chảy qua chóp nón Đồng Văn xuôi về hướng nam gọi là sông Nho Quế). Người dân tộc H'Mông trắng sống tập trung ở khu vực này, đặc biệt là vành đai biên giới. Vì thế 1 bài dân ca như thế được phố biến rông trong vùng cũng là bình thường. Thật may là có clip quay cảnh học sinh trường PTTH Dân tộc nội trú Tuyên Quang để chúng ta được nghe phần biểu diễn bản nhạc qua giọng hát truyền cảm "H'Mông gốc" của em Sùng Thị Hồng như bạn Trần Tuyết Minh đã viết ở đây. Vâng, lứa tuổi học sinh như thế cũng như bọn tôi ngày xưa chẳng được đi đâu xa ngoài khu vực kể trên và cái hay là lối diễn hồn nhiên với âm sắc tự nhiên vốn có, không bị quá trình đào tạo thanh nhạc làm căng cứng đã "lấy hồn người" như không.

    Trong phần ca từ của bài Từ trên đỉnh núi tôi thích nhất NSND Thanh Huyền đổi ra câu "cha con trấn ngự nơi biên thùy". Câu này có tính khái quát không chỉ địa lý mà còn là niềm kiêu hãnh của người lính miền biên cương. Nói về con chữ học sinh vùng cao phải học thì cũng đủ vẻ, nào hàm lượng giác sin tang cos, nào hằng số Avogadro, định luật Jun-Lenxơ, gia tốc rơi tự do (quên mét giây bình phương là hỏng), chưa kể English... Học xong cấp III thì tùy sức mà đi thi vào các trường nghề để đi làm suốt đời, rất ít có em nghĩ viển vông, càng ít em theo nghiệp văn hóa nghệ thuật, dù có chút khả năng trời phú ban đầu cốt sao rời được những đỉnh núi hiểm trở đầy gian khổ kia! Những người bạn của tôi về sau người thì làm ở ngành tài chính, ngân hàng, người làm về kỹ thuật nông nghiệp, thậm chí cả ngành công nghiệp thuộc da. Một vài bạn chuyển sang ngạch chính trị cấp cao...

    Một lần nữa xin mời các bác xem ảnh rồi hình dung "Từ trên đỉnh núi" của Nguyên Nhung là như thế nào và đọc bản nhạc cùng lúc nghe em Sùng Thị Hồng hát bài dân ca Ru em. Chùm nốt luyến sib đố sib sol đúng như hình hình sin mà bạn Giàng A Nho hình dung đấy!

    PS: Năm 1962 Giàng A Nho mới vào lớp vỡ lòng thì mùa thu năm đó tôi đã vào học cấp III rồi đấy. Vậy nên tôi đổi sang gọi là bạn GAN nhé.


    Bản nhạc Khống mí nhủa (Ru con):


    Đỉnh núi mờ sương sớm ở Ma Lé, Đồng Văn Hà Giang.


    Khi sương tan mới thấy nương ngô "Từ trên đỉnh núi" dốc đứng ngoạn mục và đáng sợ.


    Em ở nhà Ru con để anh ra "trấn ngự nơi biên thùy". Chợ Ma Lé họp phiên thứ bảy hàng tuần.

  4. Giàng A Nho

    Xin cảm ơn bác Ngọc Thạch đã đính chính, khổ, xin mong các bác thông cảm. Tuy học đã lâu nhưng tuy nhiên ở những bài hát không nghe nhiều hoặc một số điều không xuất hiện trong cuộc sống trước kia thì thi thoảng nghe từ "lọ" nó vẫn cứ sang từ "chai"! bác ạ. Cảm ơn bác Ngọc Thạch đã cho thông tin

  5. Ngọc Thạch

    Cảm ơn các bác Danmoi, Trần Tuyết Minh và Giàng A Nho đã chia sẻ những cảm nhận về những bài hát mang âm hưởng dân ca H'mông và những kỉ niệm thời học sinh. Những năm cuối thập kỉ 50 đầu 60 trong nền âm nhạc cách mạng ở miền Bắc xuất hiện một dòng sáng tác mang âm hưởng dân ca các dân tộc miền núi được công chúng đón nhận nhiệt tình và đánh giá rất cao như các ca khúc của Lê Lan, Doãn Nho, Nguyễn Tài Tuệ, Nguyên Nhung, Thanh Phúc, Trịnh Quý...Cũng nhờ một phần những ca khúc này mà người Kinh hiểu thêm văn hóa các dân tộc thiểu số phía Bắc. Đến nay một số nhạc sĩ vẫn tiếp tục khai thác những giai điệu của dân ca các đân tộc thiểu số trong sáng tác. Nhân tiện đây cũng xin phép bác GAN đính chính một thành ngữ bác đã dùng : " mắt sắc như dao cau" chứ không phải "rau câu". Dao cau là con dao chuyên dụng 3 trong 1 của các bà ăn trầu ngày xưa, dài khoảng 25 cm, cạnh chuôi dao có một cái dùi như cái đinh 3 phân rồi đến lưỡi dao dài độ 5-7 cm, mũi dao được đánh thành một cái que giống cán thìa cà-phê dùng để lấy vôi. Khi têm trầu các bà dùng lưỡi dao để bổ cau, cắt miếng vỏ cây rừng và xẻ lá trầu làm 2-3 mảnh từ cuống lá rồi dùng đầu que chọc vào bình vôi lấy vôi quét lên lá trầu, dùng tay cuốn lá trầu lại rồi dùng cái dùi trên dao chọc một lỗ qua miếng trầu, nhét cuống lá vào lỗ ấy để lá trầu không bị tởi ra. Có lẽ do lưỡi dao chỉ dùng cho việc têm trầu, bổ cau trên tay không phải tiếp xúc với thớt nên ít bị cùn mà người ta ví "mắt liếc sắc như dao cau" chăng? Hay vì nó là một con dao mang tính văn hóa hơn là dao thái thịt, làm cá mà người ta đưa vào ca dao? Khoảng từ thập kỉ 60 đến nay có lẽ tục ăn trầu không còn phổ biến như ngày xưa nên tôi không thấy các bà sử dụng dao cau nữa, ở hàng sắt cũng không thấy bán loại dao này. Chào các bác.