Nhịp máy khoan

NHỊP MÁY KHOAN


Trên công trường vui tấp nập nhịp máy khoan vang trên đèo Nai
Trong đêm dài hay trong nắng rọi nhịp máy khoan như ca lên lời
Hỡi người công nhân trên tầng mỏ than đang đổ mồ hôi
Từ khắp nơi nhân dân ngóng đợi
Từng tấn than bao nhiêu tấn vàng
Góp công vững vàng xây dựng Tổ Quốc.

Noi gương thi đua pi/ 4 đội bạn
Bao nhiêu gian lao khó mấy cũng đều vượt
Thêm mồ hôi cho lưỡi choòng khoan thật sâu trong núi
Nghe vui bên tai máy xúc rộn ràng
Ô tô ăn than lướt tới từng đoàn
Ta càng gắng quyết tâm vượt mức đẹp tên máy khoan.

Bình luận (3)

  1. CCB
    Tôi biết và thuộc bài hát này khoảng đầu thập niên 1970. Thời gian đã trôi khá xa nên giờ tôi không còn nhớ hồi đó ai hát bài này, nhưng có thể khẳng định, NSND Quang Thọ là người thể hiện lại thôi.
    Cái câu "Noi gương thi đua (...) đội bạn", hồi đó tôi đã nghe rất rõ đó là một từ (2 âm tiết) có nghĩa, dễ hiểu, mặc dù nó hơi lạ tai. Tuy nghe có vẻ giống nhưng chắc chắn không phải là "pi 4" đâu. Không hiểu sao bây giờ cứ cố "nặn óc" để nhớ ra cái từ ấy mà không thể được. Mình "già" quá rồi chăng? Tôi hiểu rằng đó là từ thông dụng của công nhân mỏ than (Quảng Ninh) nhưng có vẻ lạ tai với những vùng miền khác. Như trường hợp từ "choòng" trong bài "Đất mỏ anh hùng" (Xuân Giao) vậy, vì ngoài công nhân mỏ than Quảng Ninh, chẳng ở đâu người ta dùng từ này cả.
    Còn một chi tiết nữa, đó là câu cuối, tôi nhớ "ca sĩ cũ" hát rằng "Ta càng gắng quyết tâm vượt mức đặt tên máy khoan". Vâng, đặt tên!
    Ngày ấy, trong phong trào thi đua hoàn thành vượt mức kế hoạch, có một "phần thưởng" rất ý nghĩa dành cho máy khoan đạt thành tích cao nhất, đó là đặt tên cho máy khoan đó: máy khoan Quyết thắng, máy khoan Thắng lợi, Thành công..., thậm chí đặt luôn bằng tên công nhân điều khiển máy khoan đó. Những cái tên vinh dự này được kẻ rất to và treo cao trên giàn khoan để từ xa người ta đã có thể trông thấy. Đó là niềm tự hào, hãnh diện của những công nhân đã góp công lớn trong sự nghiệp khai thác vàng đen làm giàu cho Tổ quốc.
    Chữ "đặt tên" nó ý nghĩa như vậy, nên giờ nghe (và đọc) "đẹp tên" cứ thấy nó tầm thường thế nào ấy.
    Ôi giá mà liên hệ được với GS-NSND Trọng Bằng mà hỏi cho ra lẽ thì hay biết mấy.
  2. Đức Tuấn
    Đức Tuấn
    Vâng, bác Hạnh ạ. Bài này em rất thích giai điệu ở khổ 1 và cũng thích được các nghệ sĩ hát mềm hơn một chút cho tăng phần lãng mạn mà bớt đi cái chất công nghiệp của nó cho người công nhân cảm thấy vơi bớt mệt nhọc.
  3. Đức Tuấn
    Đức Tuấn
    Lạ thật! Noi gương thi đua " ... " đội bạn. Bác Quang Thọ hát rõ mồn một, thế mà sao tôi vẫn không luận ra được từ còn thiếu trong câu hát trên. Chỉ vì cái sự "rõ mồn một" ấy nó lại cho ra từ : bi bốn - chả hiểu nghĩa là gì. BQT cũng đang để ở chỗ trống ấy cái dấu bí ẩn. Tôi xin đưa ra một giả thiết cho cái từ bí ẩn này là từ: QUÍ 4 (?). Thời bao cấp, các nhà máy, xí nghiệp thường sản xuất theo kế hoạch sản lượng do Bộ, Ngành cấp trên giao. Cuối năm, các nhà máy thường phát động thi đua hoàn thành kế hoạch trước thời hạn để lấy thành tích. Hoàn thành kế hoạch quí 4 cũng đồng nghĩa với hoàn thành kế hoạch năm. Có phải vì vậy mà NS Trọng Bằng mới viết là : Noi gương THI ĐUA QUÍ 4 đội bạn. Có thể do lỗi in ấn trong bản nhạc nên các nghệ sĩ đã hát không đúng lời (?). Các bác nào có giả thiết hay thông tin khác xin đưa lên đây để " hội chẩn " chỗ này cho vui. Ngoài chỗ này, lời bài hát trên cần sửa thêm một vài chỗ:
    - Câu 3: TRÊN TẦNG - thay cho trên hầm
    - Câu 4 từ dưới lên : Lưỡi CHOÒNG chứ không phải lưỡi tròn. THẬT sâu thay cho ngập sâu.
    - Câu 2 từ dưới lên : thêm từ ĂN.( Ô tô ăn than ...).