Đ c một thời, v o l c 10 giờ tối thứ tư v chủ nhật hằng tuần, d bận việc g , nhiều th nh giả y u thơ vẫn thu xếp để nghe chương tr nh " Tiếng thơ" của Đ i Tiếng n i Việt Nam. C ng với c c nghệ sĩ Trần Thị Tuyết, Ch u Loan, NSƯT Linh Nh m l một trong 3 giọng ng m thơ chủ lực tr n s ng ph t thanh. Kh ng chỉ l người c thể ng m rất "ngọt" từ thơ t nh đến thơ chiến đấu, l người mang "Tiếng thơ" ra tiền tuyến, NSƯT Linh Nh m c n l người đầu ti n đưa nghệ thuật ng m thơ l n tr nh diễn tr n s n khấu. Khu "Văn c ng Mai Dịch" giờ đ y đ kh c đi rất nhiều v ng y c ng đ ng đ c, song đ vẫn l nơi c kh nhiều nghệ sĩ nổi tiếng sinh sống. C lẽ v thế m kh ng qu kh khăn để ch ng t i t m thấy nh NSƯT Linh Nh m , d kh ng c trong tay địa chỉ ch nh x c. NSƯT Linh Nh m giờ đ bước qua tuổi 70. D gương mặt của nữ nghệ sĩ đ mang nhiều dấu vết thời gian nhưng giọng n i của b vẫn trong trẻo, ấm p như ng y n o. B bảo, giữ được chất giọng ng y h m nay cũng l một sự may mắn của số phận. Đ từng trải qua một lần tai biến v o năm 1994 khiến b liệt nửa người, n i kh ng r tiếng v miệng m o nhưng nhờ ch m cứu, luyện tập, v nhất l sự chăm s c tận t nh của người bạn đời, b đ dần phục hồi v trở lại nhanh nhẹn như ng y h m nay. Trải qua những th ng ng y chiến tranh, rồi những ốm đau thời b nh n n với ng b b y giờ, chỉ c sức khỏe v sự vui vẻ, b nh an trong t m hồn l quan trọng hơn cả. Thế mới c chuyện, mỗi khi tới dịp trao tặng danh hiệu NSƯT, NSND (Linh Nh m l một trong những nghệ sĩ được phong danh hiệu NSƯT đợt đầu ti n năm 1984 ở lĩnh vực ng m thơ), nhiều người bạn ngồi ở vị tr " cầm c n nảy mực" đ gọi điện hỏi sao kh ng thấy b l m hồ sơ x t tặng danh hiệu NSND? B chia sẻ th nh thực: Hạnh ph c nhất với người nghệ sĩ l được kh n th nh giả y u mến v nhớ đến. Gần đ y, khi đến thăm c c thương binh ở Thuận Th nh, Bắc Ninh, b đ nghẹn ng o khi nghe c c chiến sĩ năm xưa nhắc lại hồi ức chiến trường. Trong đ họ kh ng qu n những buổi tối kề b n chiếc đ i ph t thanh m tiếng thơ của NSƯT Linh Nh m như một m n ăn tinh thần kh ng thể thiếu. Nhắc tới NSƯT Linh Nh m l người ta nhớ đến một giọng ng m thơ trữ t nh, khỏe khoắn. t ai biết rằng, người hướng Linh Nh m v o lĩnh vực ng m thơ m sau n y b v l "cho t i một nghề ri ng" lại l Chủ tịch Hồ Ch Minh. C năng khiếu nghệ thuật từ b n n mới 19 tuổi, c g i qu ở phố Cầu Đất, Hải Ph ng l Linh Nh m được tuyển v o Đo n Ca m a Tổng cục Ch nh trị với vai tr l ca sĩ chuy n h t b trầm trong d n hợp xướng. C ng với một số nghệ sĩ trong đo n như Kim C c, Trần Ng ...; Linh Nh m vinh dự được chọn để biểu diễn phục vụ B c Hồ hoặc khi Nh nước ta tiếp đ n c c đo n cao cấp trong Phủ Chủ tịch. Sau mỗi lần biểu diễn, B c thường ngồi tr chuyện với c c nghệ sĩ, hỏi thăm chuyện gia đ nh, c ng việc của họ. Một lần, sau khi nghe Linh Nh m h t, B c hỏi: " B c biết ng m thơ kh ng?". Linh Nh m th nh thật: " Thưa B c, ch u chưa biết ạ". B c b n bảo: "Giọng ch u tốt đấy. Ch u h y tập ng m thơ để c th m nhiều tiết mục phục vụ cho bộ đội". Từ gợi của B c, Linh Nh m mới m y m , t m hiểu về nghệ thuật ng m thơ qua đ i ph t thanh. Mỗi khi đến biểu diễn tại c c trận địa ph o hay c c đơn vị bộ đội, Linh Nh m lấy thơ từ c c b ch b o của đơn vị rồi ng m thử cho c c chiến sĩ nghe v được c c chiến sĩ hoan ngh nh nhiệt liệt. Cho đến tận b y giờ, NSƯT Linh Nh m vẫn nhớ 2 b i thơ m bộ đội thường xuy n y u cầu trong mỗi buổi biểu diễn l "L thư Bến Tre" của nh thơ Tố Hữu v " Mến y u anh ph o thủ" của một chiến sĩ. Trong lần Linh Nh m v o biểu diễn ng m thơ b o c o B c, B c bảo: "Ch u đ biết ng m thơ rồi đấy. Tuy nhi n, hơi của ch u c n ngắn. Ch u phải học c ch lấy hơi v o thật s u, giữ lại ở dưới bụng khoảng mấy gi y rồi từ từ đưa hơi ra th hơi mới d i được". Vừa n i, B c vừa thị phạm cho nghệ sĩ Linh Nh m l m theo. Nghệ sĩ Linh Nh m chia sẻ: Lời dạy của B c đến nay b vẫn c n l m theo, kh ng chỉ tốt cho giọng m c n hữu ch cho sức khỏe. Theo NSƯT Linh Nh m t m sự, một trong những niềm hạnh ph c m b c được l khoảng thời gian được biểu diễn phục vụ B c Hồ từ năm 1959 đến khi Người qua đời. V nhiều lần đọc thơ ch c Tết của B c tr n s ng ph t thanh. Trong hồi tưởng của Linh Nh m th B c Hồ kh ng chỉ l một vị l nh tụ vĩ đại của d n tộc m c n như một người cha gi gần gũi với c c nghệ sĩ. Biết nghệ sĩ Linh Nh m l m B thư đo n của Đo n Ca m a Tổng cục Ch nh trị, B c thường xuy n hỏi thăm rồi chỉ bảo l m thế n o để c ng t c thanh ni n lu n năng động, s ng tạo... Từ lời khuy n của B c, NSƯT Linh Nh m c n m y m để c được c ch ng m thơ của ri ng m nh. Ng y ấy, nghệ sĩ Trần Thị Tuyết nổi tiếng với lối ng m thơ cổ, c n giọng ng m của nghệ sĩ Ch u Loan lại mang nhiều m sắc miền Trung . Linh Nh m chọn cho m nh lối ng m thơ hiện đại, ph hợp với kh ng kh chiến đấu nhưng vẫn kh ng k m phần s u lắng, trữ t nh. C những b i thơ tr c trắc về vần điệu, Linh Nh m lu n cố gắng để c c ch ng m khiến người nghe dễ hiểu nhất. Linh Nh m c n vận dụng c c l n điệu d n ca ph hợp với từng khổ thơ để th nh giả kh ng cảm thấy nh m ch n. Ng y ấy, tiết mục ng m thơ của nghệ sĩ Linh Nh m được c c chiến sĩ y u th ch n n b l một trong c c nghệ sĩ thường xuy n c mặt trong c c đội văn nghệ xung k ch đi chiến trường... Đặc th của văn c ng qu n đội l ở đ u c bộ đội, ở đ c văn c ng. Từ hải đảo, v ng s u v ng xa, nơi n o cũng c bước ch n của c c nghệ sĩ. Chưa kể, một m nh nghệ sĩ Linh Nh m c thể đảm nhiệm c c tiết mục h t, ng m thơ. Giọng thơ của nghệ sĩ Linh Nh m vang l n ở khắp c c chiến trường. C khi l t c phẩm của c c nh thơ nổi tiếng như Tố Hữu, Phạm Tiến Duật, Giang Nam, nhưng cũng c khi l thơ của c c chiến sĩ vừa s ng t c ngay tại mặt trận. C khi cả kh n giả v nghệ sĩ quần o c n vương đầy thuốc s ng hay l ngụy trang vẫn h o hức ng m những b i thơ ngay tại khi bom qu n th vừa dứt... NSƯT Linh Nh m nghẹn ng o: C lẽ cả đời b kh ng bao giờ qu n được những th ng ng y biểu diễn nhiệt t nh v s i nổi ấy. Những chuyến đi d i cả th ng trời, thậm ch c những chuyến k o d i tới 3 th ng hay nửa năm như chuyến đi biểu diễn ở dọc bi n giới Việt Nam - Campuchia... l chuyện b nh thường với nghệ sĩ th
