Ai yêu Miền Nam như tấm lòng của Bác, Có mối tình nào mà thủy chung mà son sắc Như tấm lòng của Bác nhớ tới đồng bào Miền Nam. Sáng ngày 22. 6.2010, nhạc sĩ Trọng Loan đã từ trần tại Hà Nội, thọ 88 tuổi. Những cơn mưa mát mẻ sau những ngày cực nóng đã là những giọt nước mắt trời tiếc thương người nhạc sĩ lặng lẽ một đời dâng hiến, một đời nguyên vẹn, một tâm hồn người lính. " https://img.bcdcnt.net/files/images/bai-hat/loi-ca-dang-b... Trong tim Miền Nam in bóng hình của Bác, Tiền tuyến một lòng mà thủy chung mà son sắc Nhớ tới người từng phút quyết giữ trọn niềm tin, Trên khắp quê hương thắng trận lẫy lừng Trên khắp quê hương thắng trận lẫy lừng. Vang lên từ Miền Nam vang lên từ Miền Bắc Tiền tuyến thành đồng, mà hậu phương mà lũy thép Theo tiếng Người giục bước tới thắng lợi vẻ vang Thống nhất non sông mới thỏa tấm lòng, Nhạc sĩ Trọng Loan tên đầy đủ là Nguyễn Trọng Loan. Ông sinh cuối năm 1923. Không biết có phải vì cụ thân sinh ra ông tên là Nguyễn Trọng Phòng mà đặt tên cho cậu con trai đầu là Loan. “Phòng Loan” chính là căn phòng của các tiểu thư yểu điệu, khuê các ngày xưa. Chính cái tên và tình yêu âm nhạc cổ truyền của người cha, cùng nghề nghiệp công chức lục bộ nay đây mai đó của cụ, đã tạo nên chất nghệ sĩ riêng biệt trong tâm hồn Trọng Loan. Cách mạng tháng Tám rung chuyển đất nước cũng làm rung chuyển cảm xúc chàng thanh niên Trọng Loan. Ông bắt đầu sáng tác âm nhạc bằng một hành khúc viết về đội thanh niên xung phong Phan Đình Phùng. Sau đó, ông hoạt động văn nghệ ở khu Bốn. Bác Hồ đến thăm một gia đình nông dân 1961 Ấn tượng lớn nhất khi Trọng Loan trở thành người lính là ông đã nhập vào đoàn Vệ quốc quân viễn chinh vượt Thập Vạn Đại Sơn sang nước bạn Trung Hoa góp phần cùng Bát Lộ Quân giải phóng các tỉnh phía Nam Trung Quốc thoát khỏi ách quân Tưởng. Luôn song hành cùng tướng Lê Quảng Ba ở Tổng hành dinh, Trọng Loan vượt dốc, xuyên nắng, xuyên mưa để viết ra những ca khúc thúc giục người lính. Không chỉ mai táng những người đồng đội trên đất bạn, Trong Loan còn dằn lòng chôn cả cây guitar - người bạn đầu đời của ông khi bị gió mưa làm bung ra từng mảng. Chùm bài hát Bài ca viễn chinh của ông đã được hát vang trên đồi núi Trung Hoa. Bài hát chia tay Bát Lộ Quân của Trọng Loan đã được đại tướng Võ Nguyên Giáp đặt tên là Chia tay quân bạn và trở thành hồi ức tươi sáng của những ngày đầu sáng tạo âm nhạc. Bác Hồ thăm lớp học Bình dân học vụ 1957 Bước vào cuộc kháng chiến chống Mỹ, Trọng Loan đã thét lên hành khúc Phải giết lũ giặc Mỹ theo một kiểu riêng mình. Những nốt chấm giật nối tiếp xen kẽ những chùm ba liên tục là ý chí, là thôi thúc, là giục giã thời đại và đã trở thành nhạc hiệu cho các chương trình phát thanh buổi sáng suốt một thời kháng chiến. Mạch hành khúc kiểu Trọng Loan lại tiếp tục chảy vào đời khi các chiến sĩ đảo Cồn Cỏ - Vĩnh Linh anh dũng chống máy bay Mỹ với tầm vóc đảo tiền tiêu. Bản hành khúc Gởi Cồn Cỏ anh hùng dựa trên chất liệu dân ca và hò Quảng Trị đã mang tới cho hành khúc Việt Nam một sáng tạo mới khi đưa cả âm hưởng hò khoan vào nhịp điệu này. Bên cạnh hành khúc, Trọng Loan còn viết ra những âm hưởng trữ tình phơi phới lạc quan cách mạng mang chất liệu dân ca Tày – Nùng. Bài hát Người Châu Yên em bắn máy bay là một giai điệu độc đáo vào hạng bậc nhất trong lịch sử Tân Nhạc việt Nam. Những giai điệu “xoè vòng” của người Thái cùng nhịp điệu trống chiêng đã ngấm trong ông và hồn nhiên bật ra thành kiệt tác. Bác Hồ thăm một Hợp Tác xã Nông nghiệp Năm tôi vào quân đội 1971, hành quân qua Quảng Trị thì bài hát Quân reo quê mẹ Quảng Trị anh hùng của Hương Lan (một mật danh của Trọng Loan) đã được lính ta thuộc lòng và còn bịa ra thêm bao nhiêu lời ca vui vui. Cái sức hút của giai điệu giản dị này chính là Trọng Loan đã thấm sâu cái chất hò giã gạo của Quảng Trị mà truyền nó như truyền lửa vào người. Trọng Loan cũng rất độc đáo khi viết về những bài ca binh vận như Đi theo ánh sáng soi đường, Nhắc người trai Việt ... Việc sử dụng chất liệu dân ca Nam Bộ cũng được ông chắt lọc theo lối riêng. Khi thì vui vẻ, dí dỏm như Má cưng ai nhất , khi thì tha thiết truyền cảm như Lời ca dâng Bác. Những ngày chiến tranh biên giới, ông lại quay về Tây Bắc để chất ngất thêm Trăng sáng trên rừng quê thơm nức hương quê ở bản người Dao. Ở giữa những âm hưởng ấy, chợt dìu dặt một điệu valse ngày toàn thắng Từ mùa xuân nay ta hát chung bài ca . Trọng Loan cứ đi như người lính, viết như người lính và trẻ như người lính. Hết thời binh lửa, Trọng Loan lại reo ca cùng lính một điệu “nhạc nhẹ hoá” rất tự nhiên ở Nếu anh tới thăm đảo. Sự trẻ trung trong tâm hồn ông đã khiến nhiều người mến mộ không nghĩ ông đã ở tuổi “cây đa cây đề” và đã được vinh dự nhận “Giải thưởng nhà nước về sáng tạo văn học nghệ thuật” . Ông không chỉ cùng em trai là nhạc sĩ Trọng Bằng cùng song hành trên con đường âm nhạc mà còn cùng con gái Tường Lan nhịp bước theo giai điệu. Cả cuộc đời người lính văn nghệ như đại tá Trọng Loan là một cuộc đời thanh bạch tràn đầy chất nhân văn. Xin nghiêng mình thắp trước ông nén hương thương tiếc. Vĩnh biệt ông. Nguyễn Thụy Kha
