Buồn tàn Thu

BUỒN TÀN THU

"Buồn tàm thu" là một tuyệt tác của nhạc sĩ Văn Cao. Xin nhắc lại Văn Cao sinh năm 1923 tại Hải Phòng, học tại trường Pháp rồi trường nhà dòng. Năm 15 tuổi, gia đình sa sút, Văn Cao phải bỏ học đi làm. Rối sau đó dọn lên Hà Nội.

Tại Hà Nọi, ông tham gia vào nhóm Đồng Vọng của Hoàng Quý cùng Tô Vũ, Canh Thân, Đỗ Nhuận… và bắt đầu sáng tác ca khúc đầu tay là “Buồn Tàn Thu” vào năm 16 tuổi. Ca khúc này được xem là bước đầu cho sự nghiệp văn nghệ nhạc-họa-thơ đầy phong phú của ông về sau.

Buồn tàn thu-Văn Cao qua nhiều giọng ca | ĐỒNG HƯƠNG KONTUM

"Buồn tàn thu" đến với Văn Cao vì lòng yêu mến mùa thu, nhất là mùa thu Hà Nội, ông đã từng nói : "Có lẽ cuộc đời sinh ra tôi ở mùa thu. Đấy là những ngày sinh nhật của tôi lại vào mùa thu. Và không hiểu tại sao thơ mà tôi chịu ảnh hưởng thì đều là những bài thơ vào mùa thu. Và với bản thân tôi thì mùa thu nó có cái ấm, có cái se lạnh vào cuối mùa, cũng là những ngày có nhiều tưởng tượng nhất”

Ông cũng tâm sự : " “Mùa thu gợi một cái gì đó về nam nữ, có lẽ là mùa cưới. Mùa cưới của chúng ta cũng lại vào mùa thu. Cái lành lạnh của mùa thu và những chiếc lá thay đổi màu cũng khiến tâm tính con người trở nên khác lạ”. Nhưng có lẽ lúc còn 16 tuổi thì chưa có chuyện trai, gái, vì vậy trong " buốn tàn thu", ông đã lấy chuyện tình trong văn chương để thêu dệt với mùa thu triều mến

Và để diễn tả cái u sầu, cái chia ly, cái ngăn cách của tình thu ông đã chọn "chinh phụ ngâm khúc" và khi in bản nhạc đâu tiên, ông đã đề hai tựa, hàng trên là "buồn tàn thu", hàng dưới là "trinh phụ khúc".

Trinh phụ khúc là chuyện của một người đàn bà sống hồi thế kỷ 18 tại Trung Quốc, có chồng đi tham chiến bảo vệ Hoàng Cung. Sau khi sầu đau chia tay với chồng, trở về nhà trải những ngày bơ vơ, cô quạnh, nhìn thời gian trôi qua. Xuân, hạ, thu, đông, rồi qua luôn thời hạn, chồng cũng chưa về, người chinh phụ tìm quên lãng qua công việc hàng ngày, nhưng hình ảnh của kẻ chinh chiến, luôn luôn ám ảnh trong đầu. Để rồi tưởng tượng ngày khải hoàn, chồng trở về rồi sống với nhau trong hạnh phúc.

Nếu trong "chinh phụ khúc", câu chuyện bắt đầu bằng tả cảnh những trận chiến, cảnh chia ly của chồng với chinh phụ, thì trong "buồn tàn thu" Văn Cao, nhà thi sĩ của lòng người, chỉ chủ yếu tả tâm trạng âu sầu của người chinh phụ trong cảnh thu tàn.

Khi đọc ca từ và thổi kèn bài này mình không thể không liên tưởng đến tâm trạng của người phụ nữ Việt có chồng ra biên cương bảo vệ giang sơn hay ra Trường Sa bảo vệ đất nước. Người đàn bà đau buồn ở lại hậu phương ngong ngóng chờ chồng đến khi nhận tin chồng đã bỏ mình vì tổ quốc, bà quả phụ không cầm được nước mắt vì thương vì nhớ...có khác gì chinh phụ khúc. Và đau lòng hơn là ở chỗ tổ quốc cũng quên công ơn này vì không muốn làm phật lòng người "bạn vàng 4 tốt".

Ai lướt đi ngoài sương gió

Không dừng chân đến em bẽ bàng

Ôi vừa thoáng nghe em

Mơ ngày bước chân chàng

Từ từ xa đường vắng

Đêm mùa thu chết

Nghe mùa đang rớt rơi theo lá vàng

Em ngồi đan áo

Lòng buồn vương vấn

Em thương nhớ chàng

Người ơi còn biết em nhớ mang

Tình xưa còn đó xa xôi lòng

Nhờ bóng chim uyên nhờ gió đưa duyên

Chim với gió

Bay về chàng quên hết lời thề

Áo đan hết rồi

Cố quên dáng người

Chàng ngày nao tìm đến còn nhớ đêm xưa

Kề má say xưa

Nhưng năm tháng qua dần mùa thu chết bao lần

Thôi tình em đấy như mùa thu chết rơi theo lá vàng

Nghe bước chân người sương gió

Xa dần như tiếng thu đang tàn

Ôi người gió sương em mơ thương ái bao lần

Và chờ tin hồng đến

Đem mùa thu chết

Nghe mùa đang rớt rơi theo lá vàng

Em ngồi đan áo

Lòng buồn vương vấn em thương nhớ chàng

Người ơi còn biết em nhớ mong

Đường xưa còn đó xa xôi lòng

Nhờ bóng chim uyên nhờ gió đưa duyên

Chim với gió

Bay về chàng quên hết lời thề

Ai lướt đi ngoài sương gió

Không dừng chân đến em bẽ bàng

Ôi vừa thoáng nghe em

Mơ ngày bước chân chàng

Từ từ xa đường vắng

Đêm mùa thu chết

Nghe mùa đang rớt rơi theo lá vàng

Em ngồi đan áo

Lòng buồn vương vấn

Em thương nhớ chàng

Người ơi còn biết em nhớ mang

Tình xưa còn đó xa xôi lòng

Nhờ bóng chim uyên nhờ gió đưa duyên

Chim với gió

Bay về chàng quên hết lời thề

Áo đan hết rồi

Cố quên dáng người

Chàng ngày nao tìm đến còn nhớ đêm xưa

Kề má say xưa

Nhưng năm tháng qua dần mùa thu chết bao lần

Thôi tình em đấy như mùa thu chết rơi theo lá vàng


Bình luận (0)