"B c đang c ng ch ng ch u h nh qu n" B c mất, cả đất trời thấm đẫm nước mắt. Kho c ba l v o Quảng Trị, t i nhận ra anh em chiến sĩ ngo i mặt trận đ vượt l n đau thương, hướng chắc tay s ng. ch chiến đấu đ khơi dậy trong t i cảm hứng s ng t c "B c đang c ng ch ng ch u h nh qu n ", nhạc sĩ Huy Thục nhớ lại. Khi b i h t ho n th nh cũng l l c nhạc sĩ phải nằm giường bệnh v căn bệnh chảy m u dạ d y. Đồng đội chuyển Huy Thục từ chiến trường đường 9 về bệnh viện điều trị. Bấy giờ, bệnh ph t nặng, ng buộc phải nằm y n một chỗ, tr nh vận động. Nhưng kh thế hừng hực chiến đấu của đồng đội khiến lời ca theo mạch cảm hứng tu n tr o. Mỗi l c tỉnh dậy, t i lại nhờ b c sĩ mang c y b t Trường Sơn đến b n giường bệnh để ch p nhạc, nhạc sĩ kể. Do phải nằm ngửa viết n n mực từ ruột b t chảy xuống, thấm từng giọt xuống giường bệnh, để rồi khi ca kh c ho n th nh, ng lại thiếp đi v những cơn đau. Ng y 26/3/1970, nh n kỷ niệm Ng y th nh lập Đo n TNCS Hồ Ch Minh, Đ i Tiếng n i Việt Nam ch nh thức ph t s ng B c đang c ng ch ng ch u h nh qu n . m hưởng h ng hồn, truyền cảm của ca kh c nhanh ch ng c sức lan tỏa m nh liệt, tiếp th m sức mạnh v niềm tin cho anh em chiến sĩ ngo i chiến trường. "B c đang c ng ch ng ch u h nh qu n" Kỷ niệm về B c l hồi ức kh ng thể n o phai trong cuộc đời nhạc sĩ Huy Thục. T nh cảm đối với Người lu n l nguồn cảm hứng v tận, để ng viết n n những b i ca đi c ng năm th ng. "B c đang c ng ch ng ch u h nh qu n" l một trong những b i ca như thế. Giọng x c động, ng trở lại thời khắc đau thương của cả d n tộc hơn 40 năm trước, khi hay tin B c mất. Thời điểm đ , c ng c c nhạc sĩ qu n đội c mặt tại H Nội v o viếng Người, nhạc sĩ Huy Thục kh ng thể qu n kh ng kh đau buồn như tr m cả cỏ c y. Đ m về, ng đ s ng t c "Đời đời nhớ ơn B c", nhưng bản th n kh ng thấy h i l ng về những g m nh vừa viết. Nhạc sĩ đ quyết định v o chiến trường, cảm nhận s u xa hơn nữa nỗi đau n y từ những c n bộ, chiến sĩ, d n c ng ... đang chiến đấu ngo i mặt trận. Mặc d khi ấy, ng đang đau yếu v đ ba lần chảy m u dạ d y. "T i đ gặp những chiến sĩ trẻ tr n trận địa ph o, t n lửa, ng y đ m hướng n ng s ng về ph a kẻ th ; gặp những c g i thanh ni n xung phong kh ng quản đạn bom, san lấp mặt đường để từng đo n xe nối nhau ra trận; đi tới s ng Gianh, vẫn thấy tr ng tr ng những đo n d n c ng tiếp lương, tải đạn; gặp đồng b o Pa C - V n Kiều,... tất cả đều tỏ r quyết t m giải ph ng miền nam, quyết t m thực hiện Di ch c thi ng li ng. Ch ng t i, trong t m khảm vẫn cảm thấy B c Hồ chưa đi xa. Người vẫn ở b n v dẫn dắt ch ng ta đến thắng lợi cuối c ng l độc lập d n tộc, thống nhất nước nh ". Cảm x c ấy d ng tr o m nh liệt, h a v o từng ca từ, nốt nhạc : " Đ m nay tr n đường h nh qu n ra mặt trận. Tr ng tr ng đo n qu n, tiến bước theo con đường của B c... chiến đấu cho qu nh nam - bắc h a lời ca". "B c đang c ng ch ng ch u h nh qu n" Nhạc sĩ mở ngăn tủ lấy ra tập tư liệu qu , gồm những bản thảo c c ca kh c nổi tiếng ng viết từ chiến trường - tất cả đ nhuốm mầu thời gian. Chỉ cho t i xem bức ảnh đen trắng c n kh r n t, chụp đội thiếu nhi, trong đ c cậu b Huy Thục năm n o, đầu đội mũ ca-l , người đeo trống ếch, ng t m sự: " T i đ gặp B c Hồ nhiều lần, nhưng c hai lần để lại trong t i ấn tượng s u sắc nhất. Ấy l khi C ch mạng Th ng T m th nh c ng, t i c n nhỏ, được tham gia Đo n Nhi đồng cứu quốc Mai Hắc Đế. Do c nhiều th nh t ch n n th ng 10-1946, Đo n Nhi đồng Mai Hắc Đế được vinh dự đến Ga H ng Cỏ, đ n B c Hồ trở về từ Ph p, sau khi Người dự Hội nghị Ph ng-ten-nơ-bl . Được theo B c về Bắc Bộ phủ, tại đ y, t i đại diện đo n, đọc một b i thơ ch c mừng B c trở về; được B c m h n v chia kẹo. H m sau ch ng t i lại được chụp ảnh c ng B c tại Ấu trĩ vi n (nay l Cung thiếu nhi H Nội), khi B c gặp gỡ v cảm ơn đo n thủy thủ người Ph p...". Những t nh cảm thi ng li ng từ thuở ấu thơ ấy đ theo nhạc sĩ suốt những năm th ng trường kỳ qua hai cuộc chiến đấu chống kẻ th x m lược. "B c đang c ng ch ng ch u h nh qu n" V lần thứ hai, ng nhắc đến với một x c cảm kh n ngu i, đ l đ m 31-12-1968, khi Đội xung k ch của Đo n văn c ng Tổng cục Ch nh trị vừa từ mặt trận ra H Nội, nhận Hu n chương Chiến c ng Giải ph ng hạng hai, do th nh t ch chiến đấu, biểu diễn ở mặt trận Khe Sanh - Đường 9. Đ m biểu diễn b o c o ấy tại Phủ Chủ tịch, c c c t c phẩm nhạc sĩ Huy Thục s ng t c từ trong mặt trận: Tiến l n chiến sĩ đồng b o (phổ thơ ch c Tết 1969 của B c). B i thơ n y được cấp tr n b mật gửi trước v o chiến trường, để nhạc sĩ Huy Thục phổ nhạc, D ng suối La La, Người con g i Pa C , Tiếng đ n Ta Lư. Trước đ , c kiến cho rằng, b i Tiếng đ n Ta Lư c tiết tấu s i nổi, kh ng ph hợp khi biểu diễn cho B c nghe, đề nghị nhạc sĩ sửa lại. Nhưng nhạc sĩ trả lời rằng, b i h t n y đ được ca sĩ V n Anh biểu diễn phục vụ c n bộ, chiến sĩ ngo i mặt trận, được cổ vũ nồng nhiệt, được b con Pa C gọi l b i h t của " miềng" ( m nh). Họ y u th ch đến mức, đổi t n gọi Đội xung k ch th nh "đội V n Anh Ta Lư". Bởi thế, nhạc sĩ đề nghị được giữ nguy n. Đ m biểu diễn phục vụ B c, tại Phủ Chủ tịch, b i h t được nghệ sĩ Tường Vi thể hiện. B c Hồ với c c dũng sĩ Miền nam Khi c vừa h t xong đoạn đầu, bỗng nhi n, B c bảo dừng lại.Cả hội trường lặng đi, hồi hộp. T i to t mồ h i. B c hỏi: Ch nhạc sĩ s ng t c b i h t n y c mặt ở đ y kh ng? T i bước lại b n B c, thưa: Dạ, ch u ạ. B c lại hỏi: Ch hiểu g về người Pa C ? Tuy lo lắng nhưng đ từng sống với người d n Pa C , n n t i b nh tĩnh: Thưa B c, người d n tộc Pa C - V n Kiều kh ng c họ. Họ ơn Đảng, ơn c ch mạng, họ mang họ Hồ. H nh ảnh quen thuộc m ch u nhận thấy l trước ngực họ đeo đ n Ta Lư, sau lưng g i lương thực của c ch mạng. D đ i, kh t, ăn rau rừng, uống nước suối nhưng đồng b o kh ng bao giờ lấy một hạt gạo của c ch mạng... Nghe đến đ y, B c quay lại, n i với tất cả mọi người: "Ch ng ta phải học tập người Pa C - V n Kiều, d họ phải uống nước suối, ăn rau rừng nhưng họ kh ng tơ h o một hạt gạo của c ch mạng". Rồi B c c n n i vui: Sao b i h t của ch lại l "Tieng dan ta lu"? (g m y chữ kh ng dấu). Cả hội trường vỡ a. C n t i đẫm mồ h i, vừa hồi
