Ngày 30/03/1972 là một mốc quan trọng trong tiến trình kháng chiến chống Mĩ, cứu nước. Đây là ngày cuộc tiến công chiến lược năm 1972 của ta bắt đầu trên toàn miền Nam; trong đó chiến trường Trị - Thiên được xác định là hướng tiến công chủ yếu. Trưa 30/03/1972, quân ta nổ súng mở màn chiến dịch, đánh vào tuyến phòng thủ mạnh của địch ở Quảng Trị, rồi phát triển sang Thừa Thiên. Trên hướng này, quân ta nhanh chóng phá vỡ tuyến phòng thủ vòng ngoài, giải phóng nhiều địa bàn quan trọng; đến ngày 01/05/1972, tỉnh Quảng Trị được hoàn toàn giải phóng. Đây cũng là một chiến dịch hiệp đồng binh chủng quy mô lớn, dài ngày, có ý nghĩa đặc biệt trong việc làm thay đổi cục diện chiến trường và tạo sức ép lớn trên bàn đàm phán Paris.

Xuyên suốt bài hát là nhịp đi của một khúc hành quân. Hình tượng trung tâm là người chiến sĩ giải phóng quân đi qua đất Trị - Thiên giữa “mùa xuân chiến thắng”, trong một không gian vừa ác liệt vừa thấm đượm tình quê. Bài hát không chỉ khắc họa bước chân ra trận mà còn làm hiện lên những xóm làng vừa đi qua bom đạn, những người mẹ, người chị trên đường tiếp lương, những bãi đồi, làn sóng biển, mùi tràm chổi quê hương. Chính sự kết hợp giữa chất sử thi và chất trữ tình ấy tạo cho ca khúc sức gợi bền, để người nghe cảm nhận được cả khí thế tấn công của chiến dịch lẫn chiều sâu của hậu phương, của tình quân dân và của lòng tin vào ngày chiến thắng. Bài hát trên BCĐCNT cũng được gắn đúng với các chủ đề Trị Thiên và Chiến dịch Trị Thiên (1972).

Một điểm đáng chú ý là bài hát gắn không gian Trị - Thiên với những địa danh và biểu tượng chiến trường giàu sức gợi như đường 9 và thành Huế. Nhờ đó, ca khúc không dừng lại ở cảm xúc riêng của một người lính mà mở ra tầm vóc của cả một mặt trận. Câu kết khẳng định hình tượng “người chiến sĩ giải phóng quân Trị Thiên, Trị Thiên anh hùng” khiến bài hát mang dáng dấp của một lời ca ngợi tập thể chiến đấu, rất phù hợp với ý nghĩa tưởng niệm lịch sử của ngày 30/03.

“Hành quân qua đất Trị Thiên” nhắc người nghe nhớ tới giờ phút mở màn của một chiến dịch lớn, đồng thời gợi lại hình ảnh người lính hành quân không nghỉ trên chiến trường Trị - Thiên, một hình ảnh tiêu biểu của ý chí tiến công và tinh thần quyết thắng trong cuộc kháng chiến chống Mĩ, cứu nước.