Ngược đời

NGƯƠC ĐỜI

Xẩm: Trống Quân
Thể loại: Hát xẩm
Trình bày:Nghệ nhân Hà Thị Cầu

Hỡi (mấy) ngừơi thục nữ kia ơi!
Muốn nghe lại đây anh(mấy)kể:
Bài “Ngược Đời” cho mà nghe
Ốc(mấy)lồicắn cổ vịt le
Cỏ non lại cắn cho què mõm trâu
Gà(mấy) con bóp cổ diều hâu
Cá rô chết cóng(để) vuốt diều con liu điu
Chuột(mấy)kia(thời) mày cắn cổ con mèo
Một đàn châu chấu(để)đuổi theo(chứ)đám gà
Chạch (mấy) chấu (thời) cắn cổ con ba ba.
Một lũ đàn bà đuổi bóp vú đàn ông
Người nằm xuống (để) cho lợn (nó) cạo lông.
Một chục quả hồng nuốt bà lão tám mươi.
Nắm xôi chim nuốt(mấy) thằng bé lên mười.
Con gà chai rượu (để) nuốt người lao đao.
Lươn nằm (để) cho ống bò vào.
Một đàn cào cào đuổi(mấy) đớp đầu cá rô.
Thóc(mấy) giống (đương) giữ chuột trong bồ.
Lòng đong cân cấn (để) mổ cò (mà) xôn xao
. Thớt(mấy) kia mày (chực) nghiến con dao.
Một đàn con cóc (chực) đớp ông sao giời trên giời”.

Bình luận (16)

  1. thu vang

    Ôi những câu hát ngược với cái lẽ tự nhiên vốn có của nó, phải chăng người nghệ nhân hát xẩm muốn hát những câu ca này cho người nghe thấy cái trớ trêu, cái ngược đời trong cuộc sống, hay chỉ là để người ta thấy ngộ nghĩnh, nhớ lâu. Thu vàng mong các bác cao niên chia sẻ thêm về ẩn ý sâu xa đằng sau bài hát này.

    Thu vàng đã biết nghệ thuật hát Chèo cũng có một làn điệu cổ là "Hát xuôi hát ngược" có lời hát không giống với bài hát xẩm trên những cũng là những sự vật rất ngược. Làn điệu ấy là dành cho nhân vật Súy Vân trong vở chèo cổ Kim Nham của các cụ xưa và trong vở chèo Kim Nham chỉnh lý, cải biên với tên mới "Súy Vân". Nàng Súy Vân hát lúc thì hát câu hát xuôi, lúc thì hát câu hát ngược để ngụ ý nói tới cái hoàn cảnh trớ trêu phải giả điên để thoát khỏi chàng Kim Nham, giải phóng cho mình, tự tìm tới tình yêu mới. Làn điệu ấy và lớp múa "giả điên" thuộc hàng đẹp nhất, khó nhất trong nghệ thuật Chèo khiến Thu vàng ấn tượng mãi. Thu vàng đã có trong tay gần 200 làn điệu Chèo cổ nên nếu BQT và BBT không phản đối thì Thu vàng sẽ gửi để các bác thẩm định và đăng lên để mọi người cùng hiểu thêm về nghệ thuật Chèo của dân tộc ta.

  2. ThanhNguyễn
    NGƯƠC ĐỜI
    Xẩm: Trống Quân
    Thể loại: Hát xẩm
    Trình bày:Nghệ nhân Hà Thị Cầu
    Hỡi (mấy) ngừơi thục nữ kia ơi!
    Muốn nghe lại đây anh(mấy)kể:
    Bài “Ngược Đời” cho mà nghe
    Ốc(mấy)lồicắn cổ vịt le
    Cỏ non lại cắn cho què mõm trâu
    Gà(mấy) con bóp cổ diều hâu
    Cá rô chết cóng(để) vuốt diều con liu điu
    Chuột(mấy)kia(thời) mày cắn cổ con mèo
    Một đàn châu chấu(để)đuổi theo(chứ)đám gà
    Chạch (mấy) chấu (thời) cắn cổ con ba ba.
    Một lũ đàn bà đuổi bóp vú đàn ông
    Người nằm xuống (để) cho lợn (nó) cạo lông.
    Một chục quả hồng nuốt bà lão tám mươi.
    Nắm xôi chim nuốt(mấy) thằng bé lên mười.
    Con gà chai rượu (để) nuốt người lao đao.
    Lươn nằm (để) cho ống bò vào.
    Một đàn cào cào đuổi(mấy) đớp đầu cá rô.
    Thóc(mấy) giống (đương) giữ chuột trong bồ.
    Lòng đong cân cấn (để) mổ cò (mà) xôn xao
    . Thớt(mấy) kia mày (chực) nghiến con dao.
    Một đàn con cóc (chực) đớp ông sao giời trên giời".
  3. Lena
    Chân thành xin lỗi Nghệ nhân Hà Thị Cầu cùng tất cả các bạn yêu quý trang nhạc BCDCNT về thông tin thiếu chính xác mà tôi đã đưa ra. Cảm ơn BQT đã thông cảm. Bình thường tôi rất khó chịu với những tin đồn nhảm nhưng lần này khi biết thông tin mà mình đọc được là tin vịt tôi lại thấy vui mừng khôn xiết. Năm xưa, khi ở quê đánh điện lên báo ông ngoại tôi mất, bố mẹ tôi vội ra ga về quê còn tôi được phân công ở lại dẫn các chú, các bác đại diện công đoàn, cơ quan bố tôi lên viếng ông. Về đến đầu làng mới biết tin, ông ngoại tôi đã tỉnh lại sau khi người nhà gửi tin xấu đi. Các chú, các bác cơ quan bố tôi sợ quá, dúi vội 2 vòng hoa vào bờ tre ngoài ngõ. Nhưng ông ngoại tôi đã gọi, bắt đưa bằng được 2 vòng hoa đó vào nhà. Ông cười khà khà “Để tớ xem vòng hoa người ta viếng tớ như thế nào. Có mấy ai có được cái may mắn đó đâu!”. May ra NN Hà Thị Cầu cũng sẽ không giận tôi vì bà đã thấy được mọi người yêu quý, trân trọng bà như thế nào. Từ hôm đọc những bài viết về cuộc đời bôn ba của Bà, tôi cứ vấn vương suy nghĩ. Tôi tự hỏi, nếu thời gian quay ngược trở lại, cuộc đời đặt trước mặt bà những con đường khác nhau thì liệu bà có chọn con đường đã qua không? Có lẽ bà vẫn đi con đường cũ. Lang thang, đói nghèo, vất vả nhưng nhờ thế bà đã được gặp, được chứng kiến rất nhiều những cảnh đời khác nhau. Nó cho bà thêm cảm xúc, thêm tình yêu đối với cái nghề hát xẩm. Nghề hát không chỉ là miếng cơm manh áo mà nó đã trở thành một thứ máu thịt đối với bà. Suốt cuộc đời lang bạt, chắc chắn bà đã nhận được rất nhiều sự yêu quý mến mộ của những người lao động nghèo khó và bà cũng đã đem lại nhiều niềm vui, nhiều tiếng cười, nhiều sự suy ngẫm đến với những cuộc đời cũng lam lũ như bà. Tất cả những gì bà đã trải qua, dù vui sướng hay khổ đau cũng đã góp phần làm nên tên tuổi Nghệ nhân Hà Thị Cầu. Với tôi đó là cái được lớn nhất của một đời người. Kính chúc Bà mạnh khỏe. Ước mong sao được một lần gặp Bà.
  4. T Minh
    Đọc comment của cô Lena cháu rất xúc động. Với tình cảm chân thành đối với cụ nghệ nhân HTC và với tấm lòng nhân văn, nhân ái như cô làm sao không khỏi chạnh lòng khi đọc thông tin không hay đến với cụ. Trách người đăng thông tin "cao ba nhá" dẫn đến sự hiểu nhầm thôi. Nếu là T Minh thì cũng sẽ tin ngay vì nghĩ rằng đây không phải là thông tin phản động hay mang mục đích chính trị gì gì đó. Nhầm lẫn ở đây là do khách quan chẳng ai có thể khẳng định trong đời không bị mắc lừa...
    T Minh rất hâm mộ Bi Rain và ban nhạc Big Bang nhưng đồng thời cũng rất say mê những Bài ca đi cùng năm tháng vì những comments của các bác Lão Nông, Nguyễn Viết Thạch, Danmoi, Lena... T Minh vô cùng cảm ơn và kính chúc các bác luôn mạnh khỏe. Rất mong thường xuyên đựoc gặp các bác trên trang nhạc này.
  5. toquocghicong
    Sao hôm nay thời tiết nóng thế không biết,may mà có câu hát"Một lũ đàn bà...." mà Nghệ Nhân hát cứ như không ấy hay quá,làm nhiệt độ giảm đi được chút