Ba Đình nắng

Bản nhạc

BA ĐÌNH NẮNG


(Ảnh: "Ôi thân thiết lời Cha già dân tộc, bộ kaki đã bạc với gió sương").

Gió vút lên ngọn cờ trên kỳ đài phấp phới
Gió vút lên đây bao nguồn sống mới dạt dào
Tôi về đây lắng nghe
Vang tiếng gọi của mùa Thu cách mạng mùa vàng saọ.
Tôi về đây trong nắng nhớ Thu nào
Sao vàng mọc, muôn sao vàng tung cánh.
Ba mươi sáu phố ngày hôm ấy là những ngành sông đỏ sóng cờ
Chói lọi sao vàng hoa vĩ đại, năm cánh xòe trên năm cửa ô…

Hoan hô ta đón Cha về, ta đón Cha về
Đón trong nắng vàng tươi ngày độc lập
Ha ha, có tiếng người reo sao vàng vừa mọc: Cha hiện lên
Giọng nói hẹn thành công: “Tôi nói đồng bào có nghe rõ không?”
Ôi thân thiết lời Cha già dân tộc, bộ kaki đã bạc với gió sương
Người hiện thân sức mạnh của hòa bình.
Nắng Ba Đình đầy tia sáng anh linh còn ghi lại trên cỏ hoa đương nở
Chiều nay về lòng ta vẫn nhớ tiếng Cha già chen lẫn tiếng hoan hô.
Khoan Bộ, Bình Ca, Đèo Giàng, Đèo Khế
Nghĩa Lộ, Sơn La, sông Lô, Đoan Hùng…
Đồng Hải Kiến còn vang lời huyết thệ
Bình-Trị-Thiên khói lửa ngút trời cao.
Tôi về đây, lắng nghe trong gió mùa thơm ngát
Đoàn thiếu nhi đang tưng bừng ca hát vang trờị
Tôi về đây, lắng nghe trên quảng trường tiếng bước
Anh thương binh trong chiều vàng ca hát trên đường
Nhìn cờ trên kỳ đài phấp phới anh thầm tin sắp tới Thu nàọ
Thu ngày mai, Thu thanh bình đời đời sẽ hết điêu linh
Thu ngày mai, Thu chiến thắng cờ vươn lên trong nắng hồng tươị.

Bình luận (7)

  1. Nguyễn Viết Thạch
    Kính gửi BQT. Lời ca ở đây cần sửa lại một chỗ.
    Câu 7: "Ba mươi sáu phố ngày hôm ấy là những NGÀNH SÔNG đỏ SÓNG cờ".
    Tác giả ví ba mươi sáu phố của Hà Nội ngày hôm ấy như ba mươi sáu ngành sông (dòng sông nhánh) đổ về biển lớn mà trên đó cờ đỏ cuộn lên như sóng trào. Hình ảnh liên tưởng đẹp như vậy mà ghi như lời ở đây thì không còn thể hiện được nữa. Đề nghị BQT nghe lại và điều chỉnh. Xin cảm ơn.
  2. Tuấn Mộc
    Tuấn Mộc
    cảm ơn bác Lão Nông có lời khen động viên, tôi nghe giọng hơi giống giọng bác Văn Hanh (nhưng không phải), lối hát đồng ca cũng vào khoảng những năm 60 gì đó.
  3. Lão Nông
    Đây đúng là giọng Trần Thụ, bác Tuấn Mộc ạ.
  4. Tuấn Mộc
    Tuấn Mộc
    @BQT: giọng lĩnh xướng ở đây không phải Trần Thụ.
  5. ThanhHaiNam
    ThanhHaiNam Biên tập viên

    Cách mạng tháng Tám thành công, rồi Toàn quốc kháng chiến bùng nổ, Bùi Công Kỳ đi theo kháng chiến, bước vào cuộc sống đấu tranh của toàn dân tộc. Là nhân chứng của ngày 2 tháng 9 năm 1945 lịch sử, được cổ vũ bởi khí thế hào hùng của những ngày đầu Kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, ông đã cảm hứng sáng tác bài Ba Đình nắng khi đang công tác tại Ty Thôngtin Phú Thọ.
    Ông đã lấy bài thơ của Vũ Hoàng Địch, người bạn cùng cơ quan để phổ nhạc. Thoạt đầu, bài hát được phổ biến tại một số nơi trong tỉnh Phú Thọ, rồi mãi cho đến năm 1957, khi được thu thanh và phát trên làn sóng Đài Phát thanh Tiếng nói Việt Nam, với giọng ca của nghệ sĩ Trần Thụ, bài hát mới thực sự đi vào đời sống rộng rãi của công chúng cả nước.
    Lời thơ được âm nhạc chắp cánh đã vẽ lên một cách chân thực quang cảnh và không khí của Ngày hội lịch sử của dân tộc. Với một giai điệu dàn trải, vút lên từ ô nhịp đầu tiên, bài hát đưa người nghe vào không khí tràn đầu sức sống hân hoan của Quảng Trường Ba Đình ngày 2-9-1945: “Gió vút lên! Ngọn cờ trên kỳ đài phơi phới. Gió vút lên! Đây bao nguồn sống mới dạt dào”.


    Đoạn 2 chuyển sang nhịp 3/4, một tiết tấu nhảy múa (valse) nhịp nhàng, cuốn hút: “Ba mươi sáu phố phường hôm ấy, Là những nhành sông đỏ sóng cờ Chói lọi sao vàng hoa vĩ đại, Năm cánh xòe trên năm cửa ô”. Thơ và nhạc lại một lần nữa khắc họa chân thực những dòng người nườm nượp từ năm cửa ô đổ về Quảng trường, tay phất cao những lá cờ đỏ, sao vàng, hô vang những khẩu hiệu. Những bài hát, những nhịp tay, tất cả tạo nên một quang cảnh náo nhiệt chưa từng có ở Quảng trường Ba Đình.


    Đoạn 3, lại trở lại nhịp 2/4, với những biến động về tốc độ: “Hoan hô! Ta đón Cha về, Trong nắng vàng tươi ngày Độc lập...” để chậm lại, chờ đón câu hỏi tình cảm, khiêm tốn, giản dị của Bác Hồ đối với nhân dân - một câu hỏi thân quen của Người mà cả nhân dân Việt Nam đều nhớ, đã đi vào lịch sử dân tộc: “Tôi nói đồng bào nghe rõ không?” tiếp đến lời bình luận của thơ, nhạc: “Ôi thân mến lời Cha già dân tộc, Bộ ka-ki đã bạc với gió sương. Người hiện thân sức mạnh của hòa bình...”
    Cũng nhịp 2/4, người ta thấy vang lên tiếng vọng từ chiến công đầu tiên của quân dân ta trong những ngày đầu kháng chiến, với một tiết tấu dồn dập: “Khoan Bộ, Bình Ca, Đèo Giàng, Đèo Khế, Nghĩa Lộ, Sơn La, Sông Lô, Đoan Hùng, Đồng Hải Kiến còn vang lời huyết thệ, Bình -Trị - Thiên khói lửa ngút trời cao!”.
    Cả một bức tranh lịch sử ngồn ngộn những chiến thắng vang dội thời đó, với vũ khí thô sơ, nhưng đã giáng cho quân địch những đòn nặng nề, kìm chân chúng lại để chúng ta có thời gian củng cố, xây dựng lực lượng vũ trang vững mạnh, tiếp tục cuộc đấu tranh sinh tử.
    Đoạn cuối lại xuất hiện nhịp 3/4 với lời kết như một lời dự báo một ngày mai tươi đẹp sẽ đến, trong một nhịp độ sôi động, trải dài như một lời huyết lệ của một nhà viết sử: “Thu ngày mai, thu thanh bình, Đời đời sẽ hết điêu linh, Thu ngày mai, thu chiến thắng, Cờ vươn lên trong nắng hồng tươi”. Có thể coi Ba Đình nắng là một trong những bài hát phổ thơ rất thành công, âm nhạc bám sát và nâng ý chí lên một tầm cao mới, khiến nhạc và thơ nhanh chóng đi sâu và lan tỏa trong lòng người. 


    (Theo Vũ Tự Lân)